Menü Üye Giriş

Şifre Sıfırla · Kayıt Ol

 SOL PAYLAŞIM  »
 Marks, Hegel, Diyalektik...
01.10.2014- 20:38

Diyalektik nedir?

Diyalektik kavramı, başlangıçta tartışma sanatı, ya da çelişkili yollardan muhataplarını ikna etme sanatı anlamına gelmektedir. Karşıtlıkları kullanarak gerçekleştirilen akıl yürütme biçimidir, diyalaktik ve Sokratik yöntem, tartışma ve düşünme sanatı olarak diyalektiğin Antik Çağ'daki en yetkin halidir. Değişimin ve hareketin sürekliliği düşüncesi bu aşamada diyalektik olarak ifade edilmiştir. Bir fikirden ya da ilkeden içerdiği olumlu ve olumsuz bütün düşünceleri çıkarma yöntemine diyalektik denilmekteydi.

Resim Ekleme
Diyalektik düşüncenin babası sayılan Heraklitos

Diyalektik kavramı, Yunanca leg sözcüğünden türetilmiştir ve iki insanın karşıt fikirleri tartışması anlamını içerir. Batı dillerindeki diyalektik terimi de Antikçağ Yunanlı’larının seçmek ve toplamak anlamlarına da gelen leg sözcüğünden türetilmiş, Dialektike sözcüğünden alınmıştır. Batılılar sözcüğü, tartışmacılık anlamıyla değerlendiriyorlardı. Bu gün kullanılan bilimsel diyalektik anlayışıyla yukarıda sözünü ettiğimiz diyalektik kavramının hiçbir ilgisi yoktur. kavram günümüzde Metafizik teriminin tam karşıtı olarak, yeni ve bilimsel dünya görüşünü dile getirir.

Platoncu anlayışta fikirler, gerçek anlamına geldiklerinden diyalektik fikirlerin diyalektiğidir.Ama başka yönlerde, duyulur olandan nesnelerin fikirlerine ulaşma ve giderek bu nesnelerin ve bilgilerin saf değişmez ilkelerini ya da yasalarını bulgulama anlayışı olarak da ortaya çıktığı görülür. Heraklitos'un "aynı ırmakta iki kez yıkanılmaz" sözü diyalektiğin başlangıç halindeki açık tanımını göstermektedir. Diyalektik üzerine bütün çalışmaların başlangıç noktası burasıdır. Oluş ve değişim kavramları bu noktada diyalektik anlayışın temel kavramları olarak belirirler. İlk çağ filozoflarının birbirine zıt yönlerde de olsa diyalektikçi oldukları söylenebilir. Sokrates'te ve Sofistler'de diyalektik yöntemin belirli şekillerde kullanıldığı bilinir. Aristotales, diyalektiğin babası olarak Heraklitos'u değil Elealı Zenon'u gösterir. Zenon'un diyalektiği bir tür özdeşlik düşüncesine dayanır. Zenon, diyalektik yöntemi kullanarak hareketin olanaksızlığı gösterir bir dizi paradoksla. Ona göre evrende görülen çokluk ve çeşitlilik yanıltıcıdır, tıpkı hareketin yanıltıcı bir görünüm olması gibi.

Hegel'e gelindiğinde ise tam bir felsefi çalışmayla ortaya konulur diyalektik.Bir yöntem olarak içerimleri kuramsal bir açıklamayla ortaya konulur.Buna göre diyalektik, Mutlak Fikir'in tez-antitez-sentez diyalektik üçlü hareketiyle gerçekleşmesi ve bunun bu şekilde anlaşılması yöntemi olarak değerlendirilir. Hegel düşüncenin hareketinden sezinlediği diyalektiği, evrenin hareketine yöneltmiştir; çünkü Hegel evreni "maddeleş bir fikir" olarak görürdü. Başka bir açıdan Hegel'e göre düşünce ve varlık özdeştirler aslında. Burada diyalektik, bütün düşüncenin ve varlığın gelişim sürecidir. Marks, bu düşünüş sürecini tersine çevirir, Hegel'in yolundan giderek diyalektiği maddeci bir temelde değerlendirir. Diyalektikte hareket başlangıcından itibaren, çelişki kavramıyla ve dolayısıyla karşıtlık kavramıyla bağlantılı olarak açıklanmaktadır; Marks maddenin hareketinin diyalektik iç-çelişkilerinin ürünü olduğunu ileri sürer ve düşüncenin diyalektiği de bu noktada maddenin hareketinin bilince yansıması olarak değerlendirilir. Bu nedenle Marksist felsefe diyalektik materyalizm olarak ifade edilecektir. Böyle algılandığı içinde diyalektik yöntem, giderek diyalektik hareketin bilimi olarak tanımlanmıştır.

Marks ve Engels ile diyalektik artık tamamen neredeyse bugünkü anlamına kavuşuyor. Bunun en doğru ve akılcı tarifini Engels vermiştir: diyalektik, 'dış dünyada ve insan düşüncesindeki hareketin genel yasalarını inceleyen bilimdir'. Bu tarif ile diyalektiğin gelişmesinin tamamen bilimlerin gelişmesine bağlı olduğunu söyleyebiliriz.


Kaynak: http://diyalektik.nedir.com/#ixzz3Eur42mH0

melnur  |  Cvp:
Cevap: 1
07.01.2020- 07:59

''Diyalektik kavramı, Yunanca leg sözcüğünden türetilmiştir ve iki insanın karşıt fikirleri tartışması anlamını içerir. Batı dillerindeki diyalektik terimi de Antikçağ Yunanlılarının seçmek ve toplamak anlamlarına da gelen leg sözcüğünden türetilmiş, Dialektike sözcüğünden alınmıştır. Batılılar sözcüğü, tartışmacılık anlamıyla değerlendiriyorlardı. Bu gün kullanılan bilimsel diyalektik anlayışıyla yukarıda sözünü ettiğimiz diyalektik kavramının hiçbir ilgisi yoktur. kavram günümüzde Metafizik teriminin tam karşıtı olarak, yeni ve bilimsel dünya görüşünü dile getirir.''

''Bilimsel bir dünya görüşü'' yerine bilimsel dünya görüşünün (maddeci-materyalist) yöntemi olarak nitelendirirsek daha doğru ve anlaşılabilir bir tanım yapmış oluruz. Gerçi, diyalektiğin formel mantığın yasalarından ayrı bir düşünme yasalarına sahip olması nedeniyle onun bir bilim olduğu şeklindeki tanımlamalara da rastlamak mümkündür ama bir kavrayış yöntemi olarak algılanmaya çalışılmasının anlaşılması açısından kolaylık sağlayacaktır, diye düşünüyorum.

Diyalektik her şeyden önce gerçeğin anlaşılmasını sağlayan   ve gerçeğin incelenmesinden çıkarılan bir mantık ve kavrayış yöntemidir. Diyalektik mantık doğanın, toplumsal tarihin ve insan düşüncesinin işleyiş tarzında ve gelişim sürecinde gözlenir. Marksizmin bir bütün olarak kavranması ve anlaşılabilirlik kazanabilmesi için genel anlamda da olsa bilinmesi ve içselleştirilmesi gerekmektedir. Marksizmin internette bulunan birtakım alıntıların ezberlenmesi ve günümüz koşullarına aynen uygulanması anlamına gelmediği   buralarda defalarca   yinelenirken vurgulanmak istenen tam olarak budur. Marksist kavrayış basit mantıksal çıkarımlara ve pragmatik çözümlemelere sıkıştırılmamalıdır.









melnur  |  Cvp:
Cevap: 2
14.01.2020- 00:35

Marksizmin bir dünya görüşü ve bu dünya görüşünün felsefesinin de diyalektik materyalizm olması diyalektiğin çoğu kez güncel ya da politik bir konu olmadığı algısına yol açmaktadır. İnternetin de devreye girmesi,yaygınlaşması ve getirdiği olanaklarla bilgi edinme konusunda kolaycılığın ve hatta yüzeyselliğin de arttığını söylenebilir. Evet, internet bilgiye ulaşmayı bir parmak mesafesine düşürmüştür. İyi bir şey; ne var ki, aynı zamanda bu durum, hem yanlış bilgiye erişimi de kolaylaştırmakta ve ezberciliğe de yol açarak   Marksist diyalektiğin edinilmesinin önünü kapamaktadır. Anlamak, kavramak ve içselleştirmek yerine ezberlemek daha cazip hale gelmiş, ve ne yazık ki Marksist olmak, komünist olmak özellikle sanal dünyada OLMAK eylem ve sürecinin yerine tercih edilir olmuştur.

Marksizmin önemi Marks ve Engels başta olmak üzere Lenin'le birlikte pek çok Marksist düşünür ve eylem adamının söylediklerinin birebir taklit edilmesi değildir. Marksist külliyatın elbette önemi yadsınmamalı ama Marksizm bir ansiklopedi değildir. Bugünün nesnelliğine Marksist yaklaşım geçmişte söylenenlere öykünmekten değil, marksist diyalektiği edinmekten geçmektedir. Ama işte, diyalektiğin salt felsefi bir kavram olarak nitelenmesi ve sadece doğa felsefesiyle ilişkilendirilmesi ve bir ölçüde kavranması ve içselleştirilmesinin zorluğu kendini Marksizm ile ilişkilendiren devrimci ve sempatizan kesimlerin de ilgi alanlarının dışında kalmasına yol açmaktadır. Oysa tekrar tekrar altının çizimesi gereken şey, Marksistler için diyalektiğin öneminin tartışılmazlığı olmalıdır.

Marksizmin önemi kuşkusuz bir külliyata sahip olması, ve hem kapitalizmin işleyiş yasaları ile tarihsel-toplumsal dönüşümün yasalarını ortaya çıkarmış olması ve sonuçta ideolojik anlamda bir gelecek vizyonu oluşturmasından kaynaklanmaktadır ki, bu sürecin en önemli ayağı diyalektiktir. Diyalektik hareketin ve değişimin temel motor gücüdür. Olguları ve süreçleri anlayabilme, kavrayabilme ve sonuçta içselleştirebilmenin öncelikli anahtarıdır. Daha ileri gidebilir ideolojik ve teorik olanın güncel ve nesnel olana uyarlanabimesinin de yolunun diyalektik yöntemden geçtiği söylenebilir. Bir marksistin ya da öyle olduğu iddiasında bulunan birinin düşünme mantığından diyalektiği çektiğimizde ortaya kuru bir ezbercilikten başka bir şey kalmaz ve çoğu kez de bu durum yanlış bir yorumlayış ve konumlanıştan başka bir şeye de yol açmaz.

Diyalektik bu derece önemli bir kavram ve bu yüzden de her sosyalist ve devrimci için önemsenmesi gereken bir kavrayış yöntemidir.

Tam Sürüme Geç »
 phpKF Mobil Android Uygulaması Kullanın [X]