SolPaylaşım  
Ana Sayfa  |  Yönetim Paneli  |  Üyeler  |  Giriş  |  Kayıt
 
OTURUYORSAN KALK; AYAKTAYSAN YÜRÜ; YÜRÜYORSAN KOŞ!
Yurt ve dünya sorunlarına soldan bakan dostlar HOŞGELDİNİZ .Foruma etkin katılım yapabilmeniz için KAYIT olmalısınız.
Yeni Başlık  Cevap Yaz
Kozmik ağlar: Evrenin bir yerleşim planı mı var?           (gösterim sayısı: 445)
Yazan Konu içeriği
Üye Profili boşluk
melnur
[ Gelenek ]
Kurucu
Varsayılan Kullanıcı Resmi
Kayıt Tarihi: 02.08.2013
İleti Sayısı: 8.917
Konum: İstanbul
Durum: Forumda Değil
İletişim E-Posta Gönder
| Özel ileti Gönder

33 kere teşekkür etti.
43 kere teşekkür edildi.
Konu Yazan: melnur
Konu Tarihi: 16.02.2020- 02:19


Kozmik ağlar: Evrenin bir yerleşim planı mı var? - Güneç Kıyak

Son yapılan gözlemlerde, çok uzaklarda bir grup galaksiyi birbirine bağlayan bir kozmik ağın görüntülendiği bilgisi medyada yer aldı. 12 milyar ışık yılı uzaklıkta olan bu galaksi kümesinin, ağlar aracılığıyla birbirine bağlandığı ilk kez görüntülenmiş oluyor.

Gökbilimciler son 50 yıl içinde gelişmiş teleskoplarla evreni tararken evren algımızı değiştirecek birçok şey keşfettiler.

Gördükleri önemliydi ama sonra anladılar ki, göremedikleri gördüklerinden çok daha fazla önemliydi!

Edwin Hubble, 1923 yılında uzak yıldızları incelerken onların bir başka yıldız kümesine ait olduğunu farketmişti.

O güne kadar yalnızca kendi galaksimiz olan Samanyolu'nu biliyorduk, başka bir galaksinin varlığından haberimiz yoktu. Sonraki yıllarda, ardı ardına yapılan gözlemler ile çok sayıda yeni galaksiler keşfedildi.

Bilim insanları için artık evrenin gizemli kapısı açılmıştır.

Fritz Zwicky, İsviçreli bir fizikçi ve astronom, 1935 yılında Coma Galaksi kümesini incelerken bir şeylerin ters olduğunu fark eder.

Yaptığı hesaplara göre, Coma Galaksi kümesini meydana getiren 1000 dolayındaki galaksi, mevcut görünür kütlesiyle, onları bir arada tutacak güçte bir kütlesel çekim üretemez. Üstelik bu galaksiler, bir merkez etrafında büyük hızlarla dönmektedir. Bu durumda, kümede bulunan galaksilerin koparak uzaya savrulması beklenir.

Ama savrulmazlar. Bulgular, kütlesel çekim sağlayan ama görünür olmayan bir maddenin varlığını işaret etmektedir ve Zwicky'ye göre o "karanlık" bir maddedir.

Aradan 40 yıl geçer.

Amerikalı astronom Vera Rubin ve meslektaşları, düzinelerce galaksiyi inceledikten sonra Zwicky'i haklı çıkaracak bulgulara ulaşırlar. Özellikle spiral yapılı galaksiler, karanlık ve yoğun bir yapının içine gömülü gibi durmaktadır.

Rubin ve ekibinin yaptığı hesaplara göre, galaksilerin bir arada olabilmesi için gerekli olan kütlenin yüze 84'ü görünmeyen karanlık maddeden oluşurken görünür olan bölüm ise toplamın yalnızca yüzde 16'sını oluşturmaktadır.

Resim Ekleme

Vera Rubin kimdir derseniz, aşağıdaki ilk resimde onun ilk yıllarındaki çocuk heyecanını ve ikinci resimde de, onun son dönemlerdeki huzurlu halini görüyorsunuz.

Vera Rubin, kozmoloji tarihinde ardında iz bırakmış bir bilim insanı. 1948 yılında, Vassar Üniversitesi’nden fakültesinin tek kadın öğrencisi olarak mezun olur. Princeton Üniversitesi astronomi bölümüne yaptığı başvuru kadın olduğu gerekçesi ile kabul edilmez. Daha sonra Cornell Üniversitesi’nden kabul alır ve yüksek lisansını orada tamamlar.

O, erkek egemen yapının hakim olduğu bir zamanda ve erkek egemen bir bilim alanında, karanlık maddenin varlığını kanıtlayarak evreni bizler için aydınlatan öncülerden biridir. Bu olağanüstü bilim insanı, Nobel Ödülü'ne bir adım yaklaşmışken 2016'nın Aralık ayında yaşama veda eder. Biliyorsunuz Nobel Ödülü yalnızca hayatta olanlara verilmektedir.

Karanlık madde ağları
Vera Rubin, özellikle galaksilerin dönüş hızlarıyla ilgili yaptığı çalışmaları ile tanınır.

Galaksi içindeki yıldızların güçlü bir merkez etrafında döndüklerini söylemiştik. Bu merkez, Samanyolu galaksisisinde olduğu gibi çok güçlü çekim etkisine sahip bir karadelik olabilir. Böyle bir sistemde merkeze yakın konumdaki yıldızların daha hızlı, uzaktakilerin göreceli olarak daha az hızlı dönmesi beklenir.

Vera Rubin, tüm yıldızların, galaksi diskine yapışmış gibi aynı hızda dönmekte olduklarını farkeder; sanki bir şey onları çok kuvvetli bağlarla bağlayarak paketlemiş gibidir.

Gözlemler tekrarlandıkça bu durumun diğer galaksiler ve galaksi kümeleri için de geçerli olduğu görülür.

Bilim insanları bu gizemi anlamak için teleskopları ile erken evrene bakarlar.

İlginçtir, erken evrende galaksiler ve galaksi kümeleri rastgele değil, belli bir düzen içinde konumlanmıştır ve evren genişledikçe, aynı düzende konumlarını korumaktadırlar.

Gözlemler, ipuçları, hesaplar ve öngörüler, bir bilgisayar simulasyonuna dönüştürüldüğünde çarpıcı, süngerimsi bir evren dokusu ile karşılaşılır.

Vücudumuzu saran damar sistemi gibi, galaksiler ve galaksi kümeleri, görünür olmayan bu lifler ve ağlarla birbirine bağlıdırlar. Dahası, bazıları milyar ışık yılı uzunlukta kalın ağlar biçimini almıştır.

Bu evrenin kendi dokusudur ve sorumlusu da karanlık maddedir.

Resim Ekleme
Bilgisayar simulasyonu ile elde edilen kozmik ağlar ve ağ kesişim noktalarındaki galaksi kümeleri

Galaksilerin oluşumu
Daha sonra kozmik ağların, galaksilerin oluşumuna dönük ipuçları barındırdığı anlaşılır.

Bilim insanları yeniden teleskopların başında geçerek bir kez daha erken evrene bakarlar. İşin sırrının orada gizli olduğunu bilmektedirler. Görünür olmasa da karanlık maddenin geride bıraktığı izler onları galaksilerin oluşumuna götürecektir. Öyle de olur.

Büyük Patlama sonrası karanlık madde, kuantum salınımları sonucu iplikçiklere dönüşüyor ve gazlar bu iplikçikler etrafında yoğunlaşıyor. Gaz ve toz zamanla sıkışarak, Büyük Patlama'dan 200 milyon yıl sonra, karanlık maddenin de katkısıyla ilk yıldızlar ortaya çıkıyor.

Evren genişlemeyi sürdürürken bu esnek yapılı lifler uzayarak ağlar şeklinde tüm evreni sarıyor. Ağların birleştiği noktalarda karanlık madde kümeleniyor ve ilk yıldızlar buralarda toplanarak ilk galaksileri oluşturuyor. Bunlar olurken Büyük Patlama'nın üzerinden 1 milyar yıl geçmiştir.

Ardından yakın galaksiler, bu kozmik ağlarla bağlanarak galaksi kümeleri ortaya çıkıyor.

Evrenin bir yerleşim planı mı var?

Bu kozmik ağlar evrenin bir tür otoyolları gibi.

Nasıl ki Dünya üzerinde şehirler ve onlara malzeme taşıyan yollar varsa, evrende de kozmik ağların kesiştiği merkezlerde kümelenmiş galaksiler bulunuyor. Bu kozmik otoyollar boyunca gaz ve toz malzeme taşınarak galaksilerin büyümesi sağlanıyor.

Resim Ekleme

Kova yıldız kümesinde görüntülenen karanlık madde ağları
Bu ağları doğrudan görmek mümkün değil, kütlesel çekim etkisi dışında, arka plandaki parlak kaynaklardan gelen ışık izlenerek bu ağların varlığı anlaşılabiliyor.

Son yapılan gözlemlerde, çok uzaklarda bir grup galaksiyi birbirine bağlayan bir kozmik ağın görüntülendiği bilgisi medyada yer aldı. 12 milyar ışık yılı uzaklıkta olan bu galaksi kümesinin (Kova takımyıldızı), ağlar aracılığıyla birbirine bağlandığı ilk kez görüntülenmiş oluyor.

Bu kozmik ağların varlığı, galaksilerin oluşumu ile ilgili öngörüleri de doğrular nitelikte.

Daha yanıtlanması gereken çok soru var.

Görülüyor ki evrenin bir imar planı var; bunun tasarımcısı, uygulayıcısı ve yöneticisi ise karanlık madde!

Kaynakça:

https://www.theguardian.com/science/2019/oct/03/scientists-observe-mysterious-cosmic-web-directly-for-first-time

https://www.theguardian.com/science/2017/jan/01/vera-rubin-obituary

https://t24.com.tr/yazarlar/gunec-kiyak/evrenin-karanlik-yuzu-karanlik-madde,22162

https://t24.com.tr/yazarlar/gunec-kiyak/kozmik-aglar-evrenin-bir-yerlesim-plani-mi-var,25578



Yeni Başlık  Cevap Yaz



Forum Ana Sayfası

 


 Bu konuyu 1 kişi görüntülüyor:  1 Misafir, 0 Üye
 Bu konuyu görüntüleyen üye yok.
Konuyu Sosyal Ortamda Paylas
Benzer konular
Başlık Yazan Cevap Gösterim Son ileti
Konu Klasör 'Evren'in en büyük kozmik yapısı keşfedildi' sirius 1 2848 14.06.2015- 14:44
Konu Klasör Evrenin 13.7 milyar yıl önceki görüntüsü melnur 0 2875 16.08.2013- 19:12
Konu Klasör Evrenin fosil kayıtlarından yeni bir seda melnur 0 2562 29.03.2014- 16:47
Konu Klasör Kıyamet işte böyle kopacak işte evrenin sonu sirius 0 2320 19.06.2015- 13:59
Etiketler   Kozmik,   ağlar:,   Evrenin,   bir,   yerleşim,   planı,   ,   var
SOL PAYLAŞIM
Yasal Uyarı
Sitemiz Bir Paylasim Forum sitesidir Bu nedenle yazı, resim ve diğer materyaller sitemize kayıtlı üyelerimiz tarafından kontrol edilmeksizin eklenebilmektedir. Bu nedenden ötürü doğabilecek yasal sorumluluklar yazan kullanıcılara aittir. Sitemiz hak sahiplerinin şikayetleri doğrultusunda yazı ve materyalleri 48 Saat içerisinde sitemizden kaldırmaktadır.
Bildirimlerinizi info@solpaylasim.com adresine yollayabilirsiniz.
Forum Mobil RSS